[{"id":164202,"title":"Μοναστήρια των Κυκλάδων","subtitle":"Με πατριαρχικά σταυροπηγιακά σιγίλλια","description":"[...] Στις Κυκλάδες τα Μοναστήρια κρεμασμένα ανάμεσα στον ουρανό και την θάλασσα δεν ήταν καταφύγια ανθρώπων, οι οποίοι στο όνομα της μυστικής θέωσης έφευγαν από τον κόσμο για μια ησυχαστική ζωή. Ήταν φρούρια υπεράσπισης της πίστης και της πατρίδας. Γι' αυτό κι ήταν χτισμένα όχι απλώς μακριά από τις πόλεις και τα χωριά, αλλά σε προστατευμένες θέσεις, χτισμένα σαν κάστρα, κυριολεκτικά θεοφρούρητα, απ' όπου αγναντεύεις το Φως που εκπέμπει ένωση τ' ουρανού και της θάλασσας.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣτις Κυκλάδες οι μοναχοί δούλευαν ολημερίς στα λιγοστά χωράφια και στις άγονες πεζούλες, εργάτες ακούραστοι του Χριστού και του Λαού, όπως κάθε νησιώτης στα δύσκολα χρόνια. Κι όταν οι κίνδυνοι έζωναν το νησί, μάζευαν γρήγορα το ποίμνιο κοντά τους, γινόντουσαν υπερασπιστές ανθρώπων και σωτήρες ψυχών. Όπως λέει κι ο Μακρυγιάννης, αυτοί οι μοναχοί, με τα έργα των χεριών τους τάιζαν φτωχούς, σκοτώθηκαν οι περισσότεροι στον Αγώνα, υπερασπιζόμενοι την πίστη και την πατρίδα.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣτις Κυκλάδες ο πολιτισμός διασώθηκε από τους μοναχούς. Η γλώσσα, τα γράμματα, οι τέχνες, η ιστορία, η παράδοση. Διαβάζοντας τα Ευαγγέλια, σκαλίζοντας την πέτρα και το μάρμαρο, ζωγραφίζοντας τοίχους και φορητές εικόνες, υφαίνοντας ρούχα και σκεπάσματα, γράφοντας ποιήματα και προσευχές, ψαλμωδίες και μουσικές. Μα πάνω απ' όλα μεταδίδοντας τη γλώσσα και τα γράμματα όχι σε κρυφά, όπως λέγεται, μα σε φανερά σχολεία, στα κελιά και στις αυλές των μοναστηριών. Μιλώντας τη γλώσσα των Γραφών και διαβάζοντας αρχαία κείμενα, που τα μάζευαν όχι γιατί συμφωνούσαν μ' ό,τι έγραφαν, αλλά γιατί όσα έλεγαν ήταν στα ελληνικά και δίδασκαν το καλό.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΣτις Κυκλάδες, μετά από τόσους αιώνες σκλαβιάς από Ρωμαίους, Φράγκους και Οθωμανούς, δεν μπορεί κανείς παρά να θαυμάζει ό,τι υπήρξε κι ό,τι απόμεινε στα γκρεμνά και τις κορφές των νησιών μας. Μα κι ό,τι συνεχίζει να υπάρχει.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΚανένα βιβλίο δεν θα μπορέσει να περιγράψει τις εικόνες του κτιστού και φυσικά τις πέραν του ακτίστου σκέψεις, αν δεν βρεθεί στα μοναστήρια του Αιγαίου, εκεί που το πνεύμα ενώνεται με την καρδιά, η πατρίδα με την πίστη, ο ουρανός με τη θάλασσα...\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤο βιβλίο αυτό είναι μια προτροπή ανίχνευσης των θεοφρούρητων μοναστηριών του Αιγαίου, απ' όπου σαν το νησιώτη καλόγερο μπορεί κανείς ν' ατενίσει τον κόσμο στο Φως της μυστικής ένωσης τ' ουρανού με τη θάλασσα.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003e(από τον πρόλογο του βιβλίου)","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b167235.jpg","isbn":"978-960-464-245-8","isbn13":"978-960-464-245-8","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":315,"publication_year":2011,"publication_place":"Αθήνα","price":"40.0","price_updated_at":"2011-06-06","cover_type":"Σκληρό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":null,"original_title":null,"publisher_id":580,"extra":null,"biblionet_id":167235,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/monasthria-twn-kykladwn.json"},{"id":167022,"title":"Χριστόδουλος Καλέργης","subtitle":"Ένας περιπλανώμενος ζωγράφος \"εκ νήσου Μικόνου\"","description":"Ο Χριστόδουλος Καλέργης θα παρέμενε καταχωρημένος στις λίγες παραγράφους των σελίδων των βιβλίων της μεταβυζαντινής αγιογραφίας, αν ο Γιώργος Ανωμερίτης, δεν είχε την τύχη, γράφοντας το βιβλίο του για τον ιστορικό ναό της Αγίας Αικατερίνας Οίας, να αποκαλύψει 17 εικόνες του στο ξυλόγλυπτο τέμπλο του ναού, οι οποίες παρέμεναν άγνωστες στη βιβλιογραφία.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ συγγραφέας, κυκλαδικής άλλωστε καταγωγής, γνωστός για την αγωνιστική και πολιτική του δραστηριότητα, διαπιστώνοντας τη Μυκονιάτικη (με ρίζες Κρητικές) καταγωγή του ζωγράφου Καλέργη, άρχισε να αναζητά τα ίχνη του αγιογραφικού του έργου. Με έκπληξη διαπίστωσε ότι ο Καλέργης υπήρξε ένας πολυδιάστατος αγιογράφος, ο μόνος σχεδόν κυκλαδίτης με τόσο πλούσιο έργο και εκτός των ορίων των νησιών των Κυκλάδων. Στο βιβλίο αυτό αποτυπώνεται με πληθώρα στοιχείων και καλοεκτυπωμένο φωτογραφικό υλικό η πορεία του Καλέργη κατά τη διάρκεια της Δεύτερης Ενετοκρατίας (1686-1715) στην Πελοπόννησο, από την Κυνουρία, τον Πάρνωνα της Λακωνίας μέχρι και την Έξω Μάνη της Μεσσηνίας. Είναι η φάση, όπου τοιχογραφεί κυρίως ναούς, με καταγραμμένες μέχρι σήμερα παραστάσεις, οι οποίες ξεπερνούν τις 350! Αργότερα ο Καλέργης επανέρχεται στις Κυκλάδες και ζωγραφίζει στη Μύκονο, τη Σέριφο, τη Σίφνο, την Αμοργό και τη Σαντορίνη.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ Χριστόδουλος Καλέργης υπήρξε ένας \"περιπλανώμενος ζωγράφος\" όπως τον αποκαλεί ο Μανώλης Χατζηδάκης με τοιχογραφίες και κινητές εικόνες μεγάλων ποιοτικών διακυμάνσεων, αλλά και υψηλής τέχνης και αισθητικής. Σε όλα του τα έργα, ιδιαίτερα στις τοιχογραφίες, υπέγραφε καταγράφοντας τον τόπο που είχε γεννηθεί: \"καμού του ελαχίστου ζωγράφου Χριστόδουλου Καλέργη εκ νήσου Μικόνου\". Με το βιβλίο του Γ. Ανωμερίτη, η σύγχρονη Μύκονος αποκτά το δικό της μεγάλο ζωγράφο, έναν άγιο άνθρωπο, του οποίου το έργο διαλαλεί μέσω των κτητορικών επιγραφών το νησί της Μυκόνου.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΖωγράφος της Κρητικής Σχολής, απ' όπου και η βαθειά ρίζα των Καλλέργηδων πρέπει να ήταν ανήσυχος χαρακτήρας αν και δογματικά υπήρξε υπάκουος στους κανόνες της ορθόδοξης Εκκλησίας. Αν κρίνει κανείς από την κρυπτογραφημένη φράση, την οποία αποτύπωνε σε έργα του και προβάλλει στον πρόλογό του ο συγγραφέας \"Πολλαί αι πίκραι του επιστήμονος\", θα πρέπει στην ζωγραφική του πορεία να είχε πλείστες εσωτερικές αγωνίες και αμφιβολίες.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤο διαχρονικό έργο του Χριστόδουλου Καλέργη καλύπτει ζωγραφικά την περίοδο 1698 έως 1740. Όπως διαπιστώνει κι ο συγγραφέας, σίγουρα σε μια επόμενη έκδοση τα έργα του Καλέργη θα είναι πολύ περισσότερα, αφού μόλις τώρα άρχισε η συστηματική αποκάλυψη της δουλειάς του. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΤο βιβλίο, με μια καλοστημένη δομή της ζωγραφικής διαδρομής του Καλέργη από τόπο σε τόπο και εκπληκτικές φωτογραφικές αποτυπώσεις της τοιχογραφικής του δουλειάς, με πολλές ολοσέλιδες εικόνες, αλλά και λεπτομέρειες των έργων του, εισάγει τον αναγνώστη, με μια γενική περιγραφή της μεταβυζαντινής αγιογραφίας στις Κυκλάδες, της ιστορίας των Καλλέργηδων και του Χριστόδουλου Καλέργη.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ Γιώργος Ανωμερίτης, όπως και στα προηγούμενα \"κυκλαδικά\" του βιβλία (\"Βυζαντινό Πάρκο Τραγαίας - ένας νησιωτικός Μυστράς στην Κεντρική Νάξο\", \"Το Κάστρο της Νάξου και οι Εκκλησίες του\", \"Αγία Αικατερίνα Οίας Σαντορίνης\", \"Νάξος και Μικρές Κυκλάδες Άνωθεν\" και πρόσφατα το \"Μοναστήρια των Κυκλάδων με πατριαρχικά σταυροπηγιακά σιγίλλια\") έτσι και σ' αυτό, που είναι και βιογραφικό και επομένως εποχικό, συνδυάζει τα γραπτά αποτελέσματα της έρευνάς του με σχολιασμένες ψηφιακές εικόνες των έργων του Καλέργη, των τόπων και των ναών που ιστόρησε, συνδυάζοντας πάλι κείμενο και εικόνα σε μια ευανάγνωστη ισορροπία.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ ίδιος ο συγγραφέας κλείνει τον πρόλογό του με μια υπόσχεση προοπτικής: \"περπατώντας στα στενά της Μυκόνου και στους ναούς της, ένιωσα πως το έργο του Καλέργη δεν τελειώνει στην αποτύπωση αυτής της έκδοσης κι ας έχω στο αρχείο μου πάνω από 300 φωτογραφίες των έργων του. Αντιθέτως, πιστεύω ότι η αναζήτηση τώρα μόλις αρχίζει... Ο απλός και σεμνός ζωγράφος που πάντα γυρνούσε στο Μαράθι, κάπου θα μας περιμένει.\"","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b170087.jpg","isbn":"978-960-464-252-6","isbn13":"978-960-464-252-6","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":225,"publication_year":2011,"publication_place":"Αθήνα","price":"35.0","price_updated_at":"2011-08-31","cover_type":"Σκληρό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":null,"original_title":null,"publisher_id":580,"extra":null,"biblionet_id":170087,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/xristodoulos-kalerghs.json"}]