[{"id":141018,"title":"Θρήνος του εκ Τεπελενίου Αλή, πασά των Ιωαννίνων","subtitle":"Ιστορικό ποίημα σε ηπειρώτικη διάλεκτο","description":"Ο \"Θρήνος του εκ Τεπελενίου Αλή\", γραμμένος από έναν άγνωστο στην ηπειρωτική διάλεκτο, διηγείται τον υπέρτατο αγώνα που διεξήγε ο φημισμένος πασάς των Ιωαννίνων εναντίον των στρατευμάτων του σουλτάνου Μαχμούντ. Η ποιητική πνοή που προσφέρει ζωντάνια σ' αυτή την ενδιαφέρουσα σύνθεση, με κανέναν τρόπο δεν αλλοιώνει την ιστορική αλήθεια· γιατί οι σαφείς λεπτομέρειες αφθονούν και οι ημερομηνίες (οι οποίες ακολουθούν το ελληνικό ημερολόγιο) δίνονται με αυστηρή ακρίβεια. Από τους πρώτους κιόλας στίχους διαπιστώνουμε ότι έχουμε να κάνουμε με έναν αυτόπτη μάρτυρα, ίσως μάλιστα και με έναν από τους πρωταγωνιστές, αυτού του συγκινητικού δράματος που ολοκληρώθηκε με το θάνατο του φοβερού βεζίρη. \u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΟ συγγραφέας ήταν σίγουρα μουσουλμάνος και Αλβανός· εκφράζει με δυσαρέσκεια κάποιες κατηγορίες εναντίον των ομόθρησκών του Τούρκων, ενώ είναι γεμάτος επιείκεια για την αποστασία των συμπατριωτών του, των Γκέγκηδων και των Τόσκηδων. Επιπλέον ήταν ένθερμος θαυμαστής του Αλή πασά· εκφράζει τη βαθιά του λύπη για το θάνατο αυτού του σκληρού ανθρώπου, και, ανάμεσα στις πικρές του τύψεις, φτάνει στο σημείο να κραυγάσει· \"Ο Θεός ας έδινε να είχαμε κι άλλον!\" Αυτή η σύντομη διήγηση είναι πολύ μεθοδικά δομημένη. Δεν συναντάμε πλατειασμούς. Ο ποιητής παρατηρεί τα πράγματα με μεγάλη ακρίβεια και τα εκθέτει με μεγάλη σαφήνεια· συλλαμβάνει τις γραφικές λεπτομέρειες και τις αποδίδει με ασυνήθιστα εύστοχες λέξεις. Όταν βάζει τα πρόσωπά του να μιλούν, φροντίζει να εναρμονίζει τέλεια τη γλώσσα καθενός με τη στάση και το χαρακτήρα του. Φαίνεται ότι προσέχει πολύ το τοπικό χρώμα. Το ύφος διαθέτει μία πνοή περηφάνιας, ο ρυθμός είναι αρμονικός και η ρίμα, εκτός από ένα δεκάστιχο όπου απουσιάζει, χαρακτηρίζεται από μεγάλο πλούτο.\u003cbr\u003e \u003cbr\u003eΟ συγγραφέας ήταν, με μία λέξη, εξαιρετικά προικισμένος, ενώ η τόσο ακριβής και τόσο αληθής αφήγησή του αξίζει πράγματι, κατά τη γνώμη μας, να συμπεριληφθεί μεταξύ των σπουδαιότερων έργων της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Όποιος θελήσει να συγγράψει μία σοβαρή μονογραφία για τον εκ Τεπελενίου Αλή, θα πρέπει να τη συμβουλευτεί ως ένα πρώτης τάξεως τεκμήριο...","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b143712.jpg","isbn":"978-960-408-093-9","isbn13":"978-960-408-093-9","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":48,"publication_year":2009,"publication_place":"Αθήνα","price":"8.0","price_updated_at":"2011-07-07","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"γαλλικά","original_title":"Complainte d' Ali de Tébélen, Pacha de Janina","publisher_id":722,"extra":null,"biblionet_id":143712,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/thrhnos-tou-ek-tepeleniou-alh-pasa-twn-iwanninwn.json"},{"id":111028,"title":"Άνθρωποι της άλλης όχθης","subtitle":null,"description":"Δεν θα εγκαταλείψουν αυτό το γιαλό. Η άλλη όχθη,\u003cbr\u003eΗ δικιά μας δεν είναι γι’ αυτούς, κι εμείς,\u003cbr\u003eΕμείς δεν θα διασχίσουμε ποτέ αυτή τη θάλασσα.\u003cbr\u003eΗ άλλη όχθη είν' η μοίρα τους, εδώ το ριζικό μας.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΑν επιπλέουν, κινούνται στον αφρό, στο κύμα, είναι\u003cbr\u003eΓιατί πιστοί στην κίνησή τους \u003cbr\u003eΔεν ρωτούν, δεν απαντούν.\u003cbr\u003eΑυτό που έχει αλλάξει είναι το βλέμμα μας,\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΓίνονται η γλώσσα η αναλλοίωτη, η ανέγγιχτη, η ακέραιη.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b113609.jpg","isbn":"960-14-1325-1","isbn13":"978-960-14-1325-9","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":19,"name":"Ποίηση","books_count":567,"tsearch_vector":"'pihsh' 'poihsh' 'poiish'","created_at":"2017-04-13T00:53:46.694+03:00","updated_at":"2017-04-13T00:53:46.694+03:00"},"pages":63,"publication_year":2006,"publication_place":"Αθήνα","price":"7.0","price_updated_at":"2006-11-14","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"γαλλικά","original_title":"Hommes de l’ autre rive","publisher_id":1,"extra":null,"biblionet_id":113609,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/anthrwpoi-ths-allhs-oxthhs.json"},{"id":114014,"title":"Γη του διαμαντιού","subtitle":"Μάρι Ουίλσον: δεκαέξι λιθογραφίες, Νάνος Βαλαωρίτης: δεκαέξι κείμενα","description":"Το έργο του Νάνου Βαλαωρίτη, \"Γη του διαμαντιού\", γράφτηκε στα γαλλικά, την περίοδο που ο ποιητής ήταν μέλος στην ομάδα του Μπρετόν, δηλαδή το 1958. Η \"Γη του διαμαντιού\" δεν είναι μια αυτόνομη ποιητική συλλογή. Αποτελείται από κείμενα που συνοδεύουν τις λιθογραφίες της συζύγου του, Μαρί Ουίλσον, η οποία υπήρξε επίσης μέλος της γαλλικής υπερρεαλιστικής ομάδας.\u003cbr\u003eΚι ενώ για τους περισσότερους Έλληνες υπερρεαλιστές η βασική επιδίωξη υπήρξε ο συγκερασμός των υπερρεαλιστικών προτάσεων με το \"ιδεολόγημα της ελληνικότητας\" (Ιβάνοβιτς, \"Υπερρεαλισμός και 'Υπερρεαλισμοί'\", Πολύτυπο, Αθήνα 1996, σελ. 32), στο συγκεκριμένο έργο ο Βαλαωρίτης δείχνει να μην απασχολείται ιδιαίτερα με αυτό. Αντιθέτως, φαίνεται να αποστασιοποιείται κι από την ελληνική παράδοση, αλλά ακόμη κι από την ελληνική γλώσσα.\u003cbr\u003eΟ λόγος του Νάνου Βαλαωρίτη, σε στενή πάντα σχέση με τα χαρακτικά της Μαρί Ουίλσον , ακολουθεί το ύφος και το πνεύμα των γνωστικών ή των ανατολικών φιλοσοφιών. Άλλωστε, συναντούμε αρκετές αναφορές από κείμενα γνωστικά, ινδουιστικά, βουδιστικά, ακόμη κι από το Κοράνι. Ωστόσο, αυτό δε σημαίνει ότι πέρα από τις παραπάνω αναφορές δεν διακρίνονται με σαφήνεια και οι πλατωνικές ιδέες.\u003cbr\u003eΗ προμετωπίδα, ένα απόσπασμα κειμένου των Περατικών, που θα μπορούσε να θεωρηθεί ως υπαινιγμός στη δυσκολία του δημιουργού να παραγάγει λόγο, θα λέγαμε ότι εκφράζει τις θέσεις του συγγραφέα. Το ίδιο γίνεται και με τις υπόλοιπες αναφορές. Πρόκειται για ένα φαινόμενο διακειμενικότητας που αρχικά δίνει την εντύπωση ότι εκθέτει τις συμβάσεις του έργου. Στη συνέχεια όμως, παραφράζοντας τον Ζεράρ Ζενέτ, θα λέγαμε ότι οποιοδήποτε στοιχείο που αφορά την πραγματικότητα μέσα σε ένα έργο αποτελεί αισθητικό αντικείμενο και είναι δηλωτικό μιας πρόθεσης. Στο συγκεκριμένο βιβλίο, ο συγγραφέας φαίνεται να συνομιλεί με τα ανατολικά κείμενα. Εξάλλου, είναι γνωστό το ενδιαφέρον που έδειξαν γι ' αυτά οι υπερρεαλιστές.\u003cbr\u003eΤα κείμενα της συλλογής έχουν περιεχόμενο οντολογικό, συνθέτουν ένα σύμπαν ονειρικό. Δημιουργούν μια υπερπραγματικότητα, σύμφωνη με τις αρχές του Μπρετόν, όπου τα αντίθετα, το φως και το σκοτάδι, η συνείδηση και το υποσυνείδητο, ενώνονται. Στο σύμπαν της Γης του Διαμαντιού, ο δρόμος προς τη Γνώση ανοίγεται μέσα από ένα μετεωρισμό. Η ακινησία και η παρατήρηση των φαινόμενων του εσωτερικού και εξωτερικού κόσμου αποτελούν την ηθική πρόταση. Η ενδοσκόπηση και η περισυλλογή ενάντια στην απατηλότητα και τη σκλαβιά των αισθήσεων και της σεξουαλικότητας οδηγούν στο διαμαντένιο βράχο. Στην κορφή του όμως, δηλαδή στην αποκορύφωση των προσπαθειών του ανθρώπου για ολοκλήρωση, ελλοχεύει ο θάνατος, \"Το πράσινο φως που προαναγγέλλει το τέλος του κόσμου\". Το απόλυτο κίνητρο ζωής είναι η επιθυμία για τη γυναίκα και την τέχνη. Σύμφωνη κι αυτή με τις αρχές του υπερρεαλισμού, πρόκειται για μια επιθυμία καθαγιασμένη, αγνή, πηγαία κι απελευθερωμένη από τις κοινωνικές και τις θρησκευτικές συμβάσεις.\u003cbr\u003e'Οπως και να έχει η \"Γη του Διαμαντιού\", είναι ένα γέννημα των λιθογραφίων της Μαρί Ουίλσον και συνδέεται μαζί τους οργανικά. Εξάλλου, και τα ίδια τα χαρακτικά με την απουσία χρώματος, την έλλειψη σκιάς, τις γραμμές τους παραπέμπουν στη γραφή, θυμίζουν ιδεογράμματα ή ιερογλυφικά. Η δε διαφάνειά τους θυμίζει βιτρό, δηλαδή παραπέμπει σε κάτι υπερβατικό. Η διάταξη της κάθε λιθογραφίας είναι αμφίπλευρη, αλλά και κεντρική, είναι οντολογική και συνδέεται ευανάγνωστα με το κείμενο. Η μορφή της λιθογραφίας γεννιέται αυτόματα. Δεν είναι προκαθορισμένη, όπως και το κείμενο άλλωστε, γίνονται σταδιακά και είναι αλληλοεξαρτώμενα. Με άλλα λόγια, τα χαρακτικά της Μαρί Ουίλσον λειτουργούν όπως \"ο σπινθήρας\" για τον οποίο μιλούσε ο Μπρετόν. Δίνουν το έναυσμα στον Βαλαωρίτη να συνθέσει τη μυστικιστική κοσμογονία του, όπου πύργοι και πύλες, διάφοροι ήλιοι και πλανήτες, Πρίγκιπες και Αστέρια κάνουν την εμφάνιση τους.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΦωτεινή Παπαρήγα","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b116601.jpg","isbn":"978-960-7528-68-1","isbn13":"978-960-7528-68-1","ismn":null,"issn":null,"series":null,"pages":44,"publication_year":2007,"publication_place":"Αθήνα","price":"7.0","price_updated_at":"2007-02-27","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"γαλλικά","original_title":null,"publisher_id":267,"extra":null,"biblionet_id":116601,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/gh-tou-diamantiou.json"}]