[{"id":210458,"title":"Η ανθρωπολογία ως κριτική του πολιτισμού","subtitle":"Μια πειραματική στιγμή στις επιστήμες του ανθρώπου","description":"Η ανθρωπολογία ως κριτική του πολιτισμού πιάνει τον σφυγμό της κοινωνικής επιστήμης σήμερα καθώς προσαρμόζει τις θεωρίες και τις τεχνικές της σε μια όλο και πιο σύνθετη κοινωνική πραγματικότητα. Χρησιμοποιώντας την πολιτισμική ανθρωπολογία ως μοντέλο για την ανάλυση αντιπαραθέσεων που έχουν αντίκτυπο σε όλο το φάσμα των Επιστημών του Ανθρώπου, ο George E. Marcus και ο Michael M. J. Fischer επισκοπούν εκ του σύνεγγυς τα επιτεύγματά της τού παρελθόντος, τις σημερινές της δυσχέρειες, τις μελλοντικές της κατευθύνσεις και τις διοράσεις που έχει να προσφέρει σε άλλα ερευνητικά πεδία.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΥποστηρίζουν ότι από τη δεκαετία του 1960 η ανθρωπολογία βρίσκεται σε μια φάση πειραματικού εθνογραφικού γραψίματος που έχει επισύρει εκ νέου την προσοχή στην ξεχασμένη της κριτική λειτουργία, σκοπός της οποίας είναι να χρησιμοποιεί τη γνώση άλλων πολιτισμών για να εξονυχίζει τις αδιερώτητες προϋποθέσεις του δικού μας. Συγκρίνουν τον εξακολουθητικό πειραματισμό με τεχνικές κριτικής του πολιτισμού σε μία ανάλογη στιγμή στις δεκαετίες του 1920 και 1930, παρατηρώντας ότι και οι δύο εποχές σημαδεύονται από μια οξυμένη επίγνωση των περιορισμών όλων των παραδοσιακών θεωριών περί της κοινωνίας, του πολιτισμού και της υφής της πραγματικότητας εν γένει. Δείχνουν πως η εθνογραφία, το εμπειρικό-περιγραφικό θεμέλιο της ανθρωπολογικής θεωρίας, αποτελεί το στρατηγικό πεδίο για τον αναπροσανατολισμό, την επανεννοιοποίηση και την ανασύσταση της κοινωνικής θεωρίας· και αποστομώνουν εκείνους οι οποίοι βιάζονται να ισχυριστούν πως η τρέχουσα πειραματική περίοδος έχει φτάσει στο τέλος της.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΕπισκοπώντας τις εξελίξεις του ανθρωπολογικού γραψίματος ενόσω μεταμορφώνεται σε κριτική του πολιτισμού, οι συγγραφείς διατρέχουν ολόκληρη την ιστορία της ανθρωπολογίας του εικοστού αιώνα, από τη βρετανική κοινωνική ανθρωπολογία, τον λειτουργισμό και τον αφελή ρεαλισμό μέχρι τον στρουκτουραλισμό, την ερμηνευτική και την ψυχολογική ανθρωπολογία, κι από εκεί στη λογοτεχνική εθνογραφία και την πολιτισμική κριτική. Το αποτέλεσμα είναι ένα έργο ασυνήθιστα χρήσιμο και προκλητικό για μελετητές οι οποίοι ενδιαφέρονται για μια κριτική προσέγγιση στις κοινωνικές επιστήμες, την τέχνη, τη λογοτεχνία και την ιστορία, και βεβαίως την ίδια την ανθρωπολογία.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b213667.jpg","isbn":"978-960-335-358-4","isbn13":"978-960-335-358-4","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":3944,"name":"Επιστήμες του Ανθρώπου","books_count":37,"tsearch_vector":"'anthropou' 'anthrvpou' 'anthrwpou' 'episthmes' 'epistimes' 'tou' 'toy' 'tu'","created_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00","updated_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00"},"pages":384,"publication_year":2016,"publication_place":"Αθήνα","price":"26.0","price_updated_at":"2016-11-28","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή","format":"Βιβλίο","original_language":"αγγλικά","original_title":"Anthropology as Cultural Critique: An Experimental Moment in the Human Sciences","publisher_id":387,"extra":null,"biblionet_id":213667,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/h-anthrwpologia-ws-kritikh-tou-politismou.json"},{"id":199928,"title":"Παραισθησιογόνα και σαμανισμός","subtitle":null,"description":"Το πρόσφατο ενδιαφέρον για τις παραισθησιογόνες ουσίες στον πολιτισμό μας αρχίζει να συμβάλλει σε μια σημαντικά ενισχυμένη ευαισθησία της ανθρωπολογίας αναφορικά με τον ρόλο τέτοιων ουσιών σε άλλες κοινωνίες. Η χρήση παραισθησιογόνων ουσιών για την επίτευξη καταστάσεων καταληψίας στις οποίες κάποιος έρχεται σε επαφή με τον υπερφυσικό κόσμο είναι προφανώς μια αρχαία και ευρύτατα διαδεδομένη ανθρώπινη πρακτική. Στις μη εγγράμματες κοινωνίες, οι ειδικοί που έρχονται άμεσα αντιμέτωποι με το υπερφυσικό ονομάζονται από τους ανθρωπολόγους \"σαμάνοι\". Μία από τις πιο χαρακτηριστικές όψεις της σαμανιστικής εμπειρίας είναι η μετάβαση σε μια άλλη συνειδησιακή κατάσταση, η οποία αποκαλείται συχνά καταληψία. Η θεωρητική γραμματεία έχει εν πολλοίς παραγνωρίσει το γεγονός ότι παντού σχεδόν ο σαμανισμός, ακόμα και στις \"κλασικές\" του μορφές, περιλάμβανε τη χρήση παραισθησιογόνων.\u003cbr\u003e\u003cbr\u003eΜε υπομονετική έρευνα σε βιβλιοθήκες μπορεί κάποιος να βρει συντριπτικά στοιχεία για τη χρήση τέτοιων ουσιών σε σύνδεση με το υπερφυσικό σε πλήθος πολιτισμούς. Μόλις τις τελευταίες δεκαετίες αρχίζουν να διεξάγονται τέτοιες έρευνες και, πράγμα που είναι ακόμη πιο σημαντικό, οι ανθρωπολόγοι μόλις αρχίζουν να πραγματοποιούν έρευνες πεδίου σχετικά με τη χρήση και άλλων παραισθησιογόνων πέραν του πεγιότ, όπως αποδεικνύουν τα περιεχόμενα του ανά χείρας τόμου. Ένας από τους κύριους λόγους για τους οποίους οι ανθρωπολόγοι υποτίμησαν τόσον καιρό τη σημασία των παραισθησιογόνων ουσιών στον σαμανισμό και τη θρησκευτική εμπειρία ήταν ότι πολύ λίγοι είχαν δοκιμάσει οι ίδιοι τα ψυχοτρόπα υλικά των ιθαγενών. Οι περισσότεροι από τους συγγραφείς του ανά χείρας τόμου, που εργάστηκαν αποκλειστικά στον Νέο Κόσμο, αποτελούν εξαίρεση, και η πλειονότητα των άρθρων είναι από νεότερους ανθρωπολόγους που περιγράφουν τα αποτελέσματα της πρόσφατης έρευνας πεδίου που διεξήγαγαν αυτοπροσώπως.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b203121.jpg","isbn":"978-960-335-342-3","isbn13":"978-960-335-342-3","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":3944,"name":"Επιστήμες του Ανθρώπου","books_count":37,"tsearch_vector":"'anthropou' 'anthrvpou' 'anthrwpou' 'episthmes' 'epistimes' 'tou' 'toy' 'tu'","created_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00","updated_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00"},"pages":264,"publication_year":2015,"publication_place":"Αθήνα","price":"18.0","price_updated_at":"2015-07-01","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή","format":"Βιβλίο","original_language":"αγγλικά","original_title":null,"publisher_id":387,"extra":null,"biblionet_id":203121,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/paraisthhsiogona-kai-samanismos.json"},{"id":202541,"title":"Από την τελετουργία στο θέατρο","subtitle":"Η ανθρώπινη βαρύτητα του παιχνιδιού","description":"Το βιβλίο αυτό μπορεί να θεωρηθεί το κύκνειο άσμα του μεγάλου βρετανού ανθρωπολόγου και αφρικανιστή Victor Turner (1920-1983), συγγραφέα \"κλασικών\" της ανθρωπολογικής βιβλιογραφίας όπως \"Το δάσος των συμβόλων\" (1967) και \"Η τελετουργική διαδικασία\" (1969). Έχοντας ερευνήσει εξονυχιστικά στο παρελθόν την τελετουργία (και όχι μόνο στις παραδοσιακές, φυλετικές της μορφές), εδώ επιχειρεί το αντίστροφο δρομολόγιο από εκείνο πολλών οραματιστών και δημιουργών του μοντέρνου θεάτρου: εκεί που αυτοί αναζητούν την προϊστορία της τέχνης τους στις θαμμένες της τελετουργικές ρίζες, ο Turner φωτίζει τις μικρο-διαδικασίες που οδηγούν την τελετουργία, καθώς πεθαίνει το πολιτισμικό πλαίσιο μέσα στο οποίο άλλοτε κάρπιζε και ανθοφορούσε, να μεταμορφωθεί σε τέχνη, παιχνίδι αναψυχής και καλλιτεχνική επιτέλεση. Η μεταμόρφωση αυτή είναι προφανώς μεστή σε ιστορικές σημασίες, λέει κάτι σημαντικό όχι μόνο για την τροπή του πανανθρώπινου πολιτισμού (στον οποίο εκβάλλουν αναγκαστικά όλοι οι «πολιτισμοί») αλλά και για τη μορφή του δικού μας πολιτισμού.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b205738.jpg","isbn":"978-960-335-346-1","isbn13":"978-960-335-346-1","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":3944,"name":"Επιστήμες του Ανθρώπου","books_count":37,"tsearch_vector":"'anthropou' 'anthrvpou' 'anthrwpou' 'episthmes' 'epistimes' 'tou' 'toy' 'tu'","created_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00","updated_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00"},"pages":253,"publication_year":2015,"publication_place":"Αθήνα","price":"19.0","price_updated_at":"2015-11-27","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί","format":"Βιβλίο","original_language":"αγγλικά","original_title":null,"publisher_id":387,"extra":null,"biblionet_id":205738,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/apo-thn-teletourgia-sto-theatro.json"},{"id":195907,"title":"Μαγεία, επιστήμη, θρησκεία και το φάσμα της ορθολογικότητας","subtitle":null,"description":"Στις φυσικές επιστήμες είναι δυνατό να συνυπάρχουν δύο εναλλακτικά παραδείγματα για την εξήγηση του ίδιου φαινομένου, αλλά εν πάση περιπτώσει πιστεύεται ότι εν ευθέτω χρόνω θα επινοηθούν τα κατάλληλα όργανα και θα προσαχθούν οι αρμόζουσες αποδείξεις ώστε να γίνει τελική επιλογή. (Ωστόσο, το ζήτημα του βαθμού συμμετρίας και του σχετικισμού ανακύπτει και στην επιστήμη, όπως στην περίπτωση των επιστημονικών επαναστάσεων και των αλλαγών παραδείγματος κατά Kuhn, και ίσως επίσης στην κατά Lakatos περιγραφή του πώς ένα \"καινοτόμο\" ερευνητικό πρόγραμμα εν καιρώ υπερφαλαγγίζει ένα \"παρακμάζον ερευνητικό πρόγραμμα\".) Αλλά σε κοινωνικά και ηθικά ζητήματα το πράγμα δεν είναι τόσο εύκολα αποφασίσιμο, σε αντίθεση με τα παραδείγματα που έχουν στο μυαλό τους κάποιοι φιλόσοφοι της πολυθρόνας όπου όλα εμφανίζονται καθαρά και διάφανα, και η αποφασιστική ένδειξη παρουσιάζεται οπτιμιστικά του χεριού τους. Μπορούμε πραγματικά ν' αναγάγουμε σε λογικώς ελέγξιμη μορφή το τί ένας μέσος Ρωμαιοκαθολικός πιστεύει για την \"άμωμη σύλληψη\" της Μαρίας ή ένας Τροβριανδός ιθαγενής για την αρσενική συμβολή στη σύλληψη των μωρών; Ή τί ένας γιατρός στο νοσοκομείο του Ρότσεστερ εννοεί όταν λέει πώς μια θεραπεία ήταν \"θαύμα\"; Αυτών δεδομένων, θα προσπαθήσω να δείξω παραδειγματικά τα είδη των συγκριτικών και μεταφραστικών προβλημάτων που είναι πιθανό ν' αντιμετωπίσουν ανθρωπολόγοι οι οποίοι έχουν μια ρεαλιστική εκτίμηση της διαφοροποίησης των πολιτισμών και των κοινωνιών.","image":"http://www.biblionet.gr/images/covers/b199090.jpg","isbn":"978-960-335-327-0","isbn13":"978-960-335-327-0","ismn":null,"issn":null,"series":{"id":3944,"name":"Επιστήμες του Ανθρώπου","books_count":37,"tsearch_vector":"'anthropou' 'anthrvpou' 'anthrwpou' 'episthmes' 'epistimes' 'tou' 'toy' 'tu'","created_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00","updated_at":"2017-04-13T01:24:21.228+03:00"},"pages":336,"publication_year":2014,"publication_place":"Αθήνα","price":"21.0","price_updated_at":"2015-01-08","cover_type":"Μαλακό εξώφυλλο","availability":"Κυκλοφορεί - Εκκρεμής εγγραφή","format":"Βιβλίο","original_language":"αγγλικά","original_title":"Magic, Science and Religion and the Scope of Rationality","publisher_id":387,"extra":null,"biblionet_id":199090,"url":"https://v2.bibliography.gr/books/mageia-episthmh-thrhskeia-kai-to-fasma-ths-orthologikothtas.json"}]